مكه فرودگاه آدم و حوا وَ لَكُمْ فِي الْأَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَ مَتاعٌ إِلى حِينٍ . الارض كه به عنوان فرودگاه و قرارگاه و محل تمتع و بهره‌بردارى موقت آدم ذكر شده است ، در قرآن بيش از ده مورد به كار رفته است : « 1 » رديف / وجوه زمين / آيات / ترجمه / سوره آيه 1 / تمامى زمين / وَ ما مِنْ دَابَّةٍ فِي الْأَرْضِ / هيچ جنبنده‌اى در زمين نيست كه . . . / انعام / 38 2 / سرزمين اردن و فلسطين / الم غُلِبَتِ الرُّومُ فِي أَدْنَى الْأَرْضِ / روم در سرزمين اردن و فلسطين مغلوب شد . / روم / 3 3 / سرزمين مصر / عَسى رَبُّكُمْ أَنْ يُهْلِكَ عَدُوَّكُمْ وَ يَسْتَخْلِفَكُمْ فِي الْأَرْضِ / اميد است شما را در سرزمين مصر جانشين فرعونيان كند . / اعراف / 129 4 / سرزمين اهل اسلام / أَوْ يُنْفَوْا مِنَ الْأَرْضِ / يعنى از تمام سرزمينهاى اسلام تبعيد شود . / مائده / 33 5 / سرزمين مكه / كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِي الْأَرْضِ / ما در سرزمين [ مكه ] مستضعف بوديم . / نساء / 97 6 / سرزمين مدينه / إِنَّ أَرْضِي واسِعَةٌ / سرزمين مدينه وسيع است . « 2 » / عنكبوت / 56 7 / زمين بهشت / وَ أَوْرَثَنَا الْأَرْضَ نَتَبَوَّأُ مِنَ الْجَنَّةِ / سپاس كه زمين بهشت را به ما داد . / زمر / 746 8 / آرامگاه / لَوْ تُسَوَّى بِهِمُ الْأَرْضُ / اى كاش با خاك قبر يكسان بودند . / لقمان / 27 9 / بيابان / أَرْبَعِينَ سَنَةً يَتِيهُونَ فِي الْأَرْضِ / چون نافرمانى كردند چهل سال در بيابان سرگردان باشند . / مائده / 26 در فصل اول خوانديم كه بسيارى نوشته‌اند چون آدم از بهشت اخراج شد ، در جزيره سرانديب يعنى سيلان بر فراز كوهى كه به نام كوه آدم معروف است ، فرودآمد ، و پس از سالها اقامت در آن جبرئيل او را به كوه عرفات نزديك مكه برد و در آنجا با

--> ( 1 ) . تفليسى ، وجوه قرآن ، ص 14 - 16 ، ؛ فقيه دامغانى ، وجوه النظائر . ( 2 ) . مفسرين مانند شيخ طوسى و طبرى ، زمخشرى و ميبدى و ابو الفتوح اين آيه را براى تشويق مستضعفان مكه براى مهاجرت به مدينه دانسته‌اند .